Home » Learn More » Tai Chi en Qigong » Sporters in tijden van corona zitten op de bank

Sporters in tijden van corona zitten op de bank

Bestaat er ook zoiets als sporten “als je niet meer de beste kan zijn”?

Op het ogen­blik lees ik in een boek van de shi­at­su spe­ci­a­list Mas­una­ga, geschre­ven aan het ein­de van zijn leven. (Shi­zu­to Mas­una­ga: Meri­di­aan­oe­fe­nin­gen – Hand­boek voor het ver­be­te­ren en in balans bren­gen van je gezond­heid, 1987, 4e druk 2012.) Zelf heb ik les gehad van een leer­ling van hem, Sasaki.

De timing is per­fect. Mas­una­ga heeft zijn leven gewijd aan het begrij­pe­lijk maken van de waar­de van de Japans/Chinese bena­de­ring van gezond­heid en wel­zijn en hoe deze zich ver­houdt tot de wes­ter­se benadering.

Iede­re zin uit zijn boek zou ik wil­len her­ha­len. Niet eer­der zag ik zo’n lees­ba­re uit­een­zet­ting over de uit­gangs­pun­ten van Shi­at­su mas­sa­ge en zelf­mas­sa­ge door strek­kin­gen. Noem het Japan­se yoga. Deze uit­gangs­pun­ten gel­den onver­an­derd voor de Chi­ne­se bewe­gings­kun­sten, zoals Tai Chi Chu­an kort­weg Tai Chi en Qi Gong. Zelf ver­ken ik inmid­dels zeker 40 jaar de medi­sche waar­de van de oos­ter­se benadering.

Twee benaderingen

Hij begint zijn boek met het uit­leg­gen van de juis­te bron van ple­zier in bewe­gen. Daar­bij wijst hij op het ver­schil tus­sen ener­zijds de wes­ter­se benadering:

het naja­gen van extern bepaal­de gezond­heids­ide­a­len, aan­ge­pre­zen door een opeen­vol­gen­de rij van cha­ris­ma­ti­sche train(st)ers, vaak met ster­ke wedstrijdelementen…

en ander­zijds de oos­ter­se benadering:

het pad van leren van je eigen lichaam, waar­bij de bege­lei­ding zich richt op het sti­mu­le­ren van inner­lij­ke waar­ne­ming door het aan­bie­den van rela­tief een­vou­di­ge her­ha­len­de oefe­nin­gen. Hier­bij ont­breekt ieder ele­ment van com­pe­ti­tie of ver­ge­lij­ken met “hoe de ander het doet”. 

Zelf beoe­fen ik al 40 jaar voor­na­me­lijk 3 vor­men van Qi Gong. Nou kan je zeg­gen: jee­tje, wat saai, hoe hou je dat vol. Er bestaat een ande­re vorm van ple­zier: het nooit afla­ten­de ple­zier van zelf­ont­dek­king. De eer­ste vonk krijg je door­dat je merkt dat het nooit draait om per­fec­tie, maar om jouw moge­lijk­he­den en spe­ci­fie­ke behoef­ten op dit moment.

Geen streven naar een abstracte perfectie

Geen afbeu­len van je lijf ver voor­bij wat aan­ge­naam voelt.
De twee­de vonk kan iets lan­ger smeu­len. Die op het oog saaie her­ha­ling zet een ket­ting­re­ac­tie van klei­ne ver­an­de­rin­gen in je lijf in gang. Het maakt je steeds nieuws­gie­ri­ger. Je eigen lichaam blijkt een fas­ci­ne­ren­de bron van infor­ma­tie. Door steeds dezelf­de bewe­gin­gen te maken, begin je het inner­lijk ver­haal van jouw lichaam op te mer­ken. Die ont­dek­kin­gen hou­den nooit op.

Als je het zo ver hebt vol­ge­hou­den, dan ben je meest­al fan voor het leven. Niet meer in de ban van een snel­le stra­len­de vrouw, in de laat­ste fit­ness­kle­ding gehuld, of die stoe­re trai­ner die xx gewicht kan heffen.

Van­af dat moment ken je het ple­zier van dat nooit ein­di­gen­de fas­ci­ne­ren­de gesprek met de sen­sa­ties van jouw lichaam. Jij neemt je eigen wel­zijn in eigen hand.

Daar komen nog de vol­gen­de voor­de­len bij:

  • Je hebt er wei­nig ruim­te voor nodig. Gewoon de thee­ta­fel even opzij zetten.
  • Je hebt er geen spe­ci­a­le kle­ding voor nodig. Ik doe het vaak in mijn pyja­ma ’s och­tends en soms gewoon in een jurk na mijn werkdag.
  • De oefe­nin­gen pas­sen bij iede­re leef­tijd, begin­nen een­vou­dig en blij­ven dus uit­da­ging houden.
  • Voor­al in deze tijd niet onbe­lang­rijk: De oefe­nin­gen zijn geschikt voor iede­re licha­me­lij­ke con­di­tie en lichaamsbouw.

Zon­der hier nu die­per op in te gaan:
Je werkt met de eeu­wen­ou­de aan­dachts­pun­ten bij de onder­steu­ning van het wel­zijn van lichaam en geest:

  • Adem­ha­ling
  • Coör­di­na­tie
  • Zorg­za­me aandacht
  • Juis­te inspanning

Sport op school

Mas­una­ga zet dit af tegen de Wes­ter­se sport­be­na­de­ring. Sport op school en ook later zit vol met extern opge­leg­de doe­len. Liefst vorm gege­ven als com­pe­ti­tie: wie is de snel­ste, het lenig­ste, kan het mees­te gewicht hef­fen. Rond­om de sport zie je ook veel­al een over­dre­ven gro­te aan­dacht voor kledingtrends.

Veel van ons heb­ben al jong lich­te of zwaar­de­re psy­chi­sche deu­ken, omdat je niet behoor­de bij die goed geco­ör­di­neer­de, licha­me­lijk vlot leren­de kin­de­ren. Mis­schien werd je altijd als laat­ste geko­zen, kun­nen je ouders niet het meest nieu­we model Nikes beta­len. Hoe­zo ple­zier in bewegen.

Ik ken heel wat oude­ren die een zucht van ver­lich­ting slaak­ten bij het beëin­di­gen van het ver­plich­te spor­tuur­tje. Nooit weer!
Wat een ver­lies van levens­vreug­de.
Wat een inper­ken van je bewe­gings­vrij­heid.
Wat een dom­per op het helend ver­mo­gen van lijf en leden.

Coronavirus en sport

Op de radio komen nu vele spor­ters aan het woord die let­ter­lijk niet meer uit de voe­ten kun­nen. Zij voe­len zich op geslo­ten en nu komt het: ze mis­sen de wed­strijd met hun medes­por­ters. Voor hen blijkt win­nen of ver­lie­zen de motor om te trai­nen. Ze ver­ve­len zich te pletter.

Je voelt wel waar dit ver­haal naar toe gaat. Over­al kun je lezen over de waar­de van bewe­ging voor her­stel en wel­zijn van je lichaam. Toch bewe­gen we steeds min­der naar­ma­te we ouder wor­den. Het ego kan behoor­lijk in de weg zit­ten. Een ex-wed­strijd spor­ter met inmid­dels 4 bypas­ses in zijn hart ver­woord­de het als volgt:

“Ik kan wel voe­len dat de les me goed heeft gedaan (het was een Qi Gong intro­duc­tie­les), maar ja, mijn oude sport­coach die zet­te ons nog eens echt aan het werk. Dan was je de hele zon­dag beurs, maar je voel­de wel dat je wat gedaan had.”

Hij is daar­na nooit op les geko­men.
In de bij­la­ge van Weten­schap van de Trouw her­in­ner­de Pro­fes­sor Scher­der ons eraan, dat in bewe­ging blij­ven cru­ci­aal is voor het onder­steu­nen van onze long­func­tie, ook als we ziek zijn.

Op avontuur gaan op 2 m2 in je kamer

Aan een ieder de keu­ze: op de stoel blij­ven zit­ten, omdat je niet met je buur­vrouw/-man een wie­ler­wed­strijd­je kan doen, of op pad gaan bin­nen­in die nieu­we wereld aan de bin­nen­kant van je huid. Met vei­li­ge oefe­nin­gen, die direct al ten goe­de komen aan lijf en leden. Mas­una­ga doet het haar­fijn uit de doeken.

Voor mij was dit in de eer­ste jaren wel­licht het meest indruk­wek­ken­de: dat je echt je lichaam als een­heid gaat erva­ren. De oefe­nin­gen lij­ken bedrieg­lijk een­vou­dig. De omschrij­ving van een bewe­ging kan zelfs mis­ver­stan­den oproe­pen. Maar of je nu een nek­oe­fe­ning doet of je knie­ën draait, altijd beïn­vloed je iede­re vezel van je lichaam, van top tot teen.

De kwa­li­teit van een Qi Gong docent draait niet om zelf per­fect te kun­nen bewe­gen. Een goed Qi Gong docent sti­mu­leert je om die ont­dek­kings­tocht te onder­ne­men. Mijn Qi Gong lera­res in de negen­ti­ger jaren was blind. Zij hoor­de of men­sen for­ceer­den. Hoe? Door­dat de adem niet meer vloei­end en zacht stroomt. Je hoort iemand onno­dig kracht uitoefenen.

Mijn broer die altijd op reis is, beoe­fent al jaren Qi Gong in hotel­ka­mers over de hele wereld. Dat gun ik iedereen.

Hier­on­der zie je mijn Qi Gong fol­der uit 1985. Zo lang pro­beer ik al de prach­ti­ge bood­schap van Mas­una­ga voor het voet­licht te brengen.

Foto: Pao­lo Nico­lel­lo on Uns­plash

4 1 stem
Beoordeel artikel
Abonneer
Laat me weten als er
guest
0 Reacties
Inline reacties
Bekijk alle reacties
0
Wil je een reactie geven op dit artikel? Cool!x
Scroll to Top